
over de auteur
28 september 2011 Examenvrees?
Wat
nog wel erg akelig is, de laatste bijenles is geweest! Het jaar is
voor-BIJ-gevlogen hihihi. Als ik terugdenk aan de eerste les, is er wel
heel veel veranderd. Ik herinner me nog goed dat ik tijdens die eerste
bijeenkomst dacht: ‘waar heeft die man het over’. Een heel
nieuw jargon werd over ons uitgestort; woorden als moer, aflegger,
varroa, darreslacht, vervliegen en ga zo maar door. Als je nog nooit
iets met bijen hebt gedaan, is dat een compleet nieuwe taal. Maar die
is er bij ons goed ingestampt. ‘Die man’ is ondertussen
René geworden en als ik nu met andere beginnende imkers praat,
is het alsof we het vak al jaren onder de knie hebben (vooral in
theorie natuurlijk :-) ). Maar ik weet uiteraard nog lang niet genoeg
:-) Als de vervolgcursus start, ben ik weer van de partij.
Voordat dat daadwerkelijk kan, moet natuurlijk nog één
hobbel genomen worden: Het EXAMEN. Van de cursisten van vorig jaar
krijgen we de meest vreselijke verhalen te horen. Echt heel veel vragen
(ze hebben het over 120) en van een behoorlijk pittig niveau. Eigenlijk
zou ik mijn leerplannen dan misschien wat moeten bijstellen, want ik
had in mijn achterhoofd ‘ach ik haal het wel’. Daarom alle
lessen netjes uitgeprint en op tafel gelegd, maar leren, hó
maar. Ik krijg warempel een mondeling-biologie-revival van de
middelbare school. Vol goede voornemens om te gaan leren, maar pas op
de dag zelf komt het er van. Al doorlezend, besef ik dat ik al vrij
veel heb opgeslagen en dat het waarschijnlijk wel mee zal vallen. Ben
benieuwd of ik mijn bijen-koninginne-kroontje ga verdienen, maar gezien
mijn mooie etiket op de bedank-fles-wijn voor onze leraar (en exminator
hihihi), kan het eigenlijk niet meer mis gaan.

14 september 2011 Honing slingeren
Het
einde van het bijenseizoen begint nu toch echt te naderen, maar voor
het zover is, gaan we nog één keer samen met de cursisten
van dit jaar honing slingeren. Niet dat er erg veel te slingeren
valt..... van de volken op de Nesseweg zijn zoveel afleggers gemaakt
voor cursisten die een volk wilden hebben (geloof trouwens dat meer dan
de helft nu eigen bijen heeft!) dat er niet veel honing gehaald is na
de eerste keer slingeren. Maar al is er niet veel honing van onszelf,
gelukkig hebben onze gastheer en gastvrouw, Bernard en Kitty, nog wat
honingkamers die geslingerd moeten voor de verkoop op het Oogstfestival
op het Heemraadsplein in Rotterdam. En dat is niet het enige klusje dat
ze voor ons in petto hebben, er staan ook nog heeeeel veeel lege potten
die gevuld moeten worden. Omdat ik dat nog nooit heb gedaan en je er
bij kan zitten :-), lijkt het me een prima klus om te gaan te doen. Het
valt nog niet mee om precies de goede hoeveelheid in de potjes te
krijgen. Alhoewel, de cremehoning die ik zit uit te vullen gaat zo
vreselijk langzaam dat ik eerder moet oppassen dat ik niet te veel
andere dingen tussendoor zit te doen. Als je veel zit te praten en niet
oplet, wil het namelijk wel eens gebeuren dat de honingpot ineens zo
vol zit, dat het langs de randen naar beneden komt. Een vreselijke
plakkerige toestand. Gelukkig word ik trouw bijgestaan door medecursist
Daan die dekseltjes op de volle potten moet draaien. Samen hebben we
vreselijk veel lol gehad en -met relatief weinig kliederen- een
behoorlijke hoeveelheid potjes gevuld. Moet helaas (nou ja) wel
toegeven dat ik niet in de buurt ben geweest van het grote slinger
apparaat. Blijft er toch nog iets wat ik nog moet leren.....
31 augustus 2011 Het is eindelijk
gelukt!
Bij het inhangen van de nieuwe moer, zien we dat het
duidelijk nodig is om te gaan bijvoeren. Door het steeds niet hebben van een
koningin, hebben de bijen alle activiteiten gestaakt en zijn er geen ramen
volgestopt met voer of met stuifmeel. Heb dus snel een voerbak en 14 kg Beefit
gekocht en bovenop de broedkamer gezet. Wanneer ik ga controleren of de bijen
niet verdrinken in de suikeroplossing, zie ik iets geks. De bijen gebruiken het
voer helemaal niet. Gek, volgens mij hebben ze wel honger. Na heen en weer
mailen -suikerwater op de ramen druppelen heeft niet geholpen- hang ik
strookjes stof langs het gat in de voerbak naar beneden die door de Beefit zijn
gehaald. Hehe, dit snappen ze. Een half uur later is het een drukte van belang
in de voerbak. Gelukkig.
Woensdag 31 augustus is het eindelijk zo ver; ik mag eindelijk gaan kijken of er eitjes zijn (één per cel :-) ) en of de moer geaccepteerd is en nog levend rondloopt. Het eerste raam dat ik uit kast licht, geeft wel gelijk aan hoe kritiek de situatie was om te gaan voeren. In de rechter onderhoek van het raam zitten allemaal dode bijen. Sommige zijn al half naar buiten gekropen, andere hebben alleen hun kopje naar buiten, maar één ding hebben ze vrijwel allemaal gemeen: ze steken hun tong uit. Het ziet eruit alsof vreselijk hard om voer aan het bedelen waren, maar dat het er niet voor ze was. Ze zijn dus verhongerd, brrrr een heel akelig gezicht. Sorry bijen, volgende keer zal ik beter opletten!


22 augustus 2011 - Een nieuwe koningin!
Het inhangen van ramen broed lijkt wel effect te hebben
gehad. Bij het inhangen van het derde raam zaten er al redcellen in de kast.
Niet op het ingehangen broed en wel op cellen die door de doorgedraaide
werksters zijn belegd, maar toch. Redcellen maken betekent in ieder geval dat
het volk zich weer moerloos begint te voelen. De leggende werksters zijn dus
terrein aan het verliezen, dat is goed nieuws.
Omdat het al de goede kant op gaat, kan ik er ook voor
kiezen nu een nieuwe koningin in te voeren. De bijenkoning heeft nog wel een F1
koningin met zulke pittige waakbijen dat hij er toch van af wil. Fijn…. Toch
bedenk ik dat het wel handig is om zo snel mogelijk een leggende moer te
hebben. Het volk is inmiddels al bijna twee maanden verstoken van een goede
koningin, het heeft al een tijdje geen eigen broed waardoor het heel slecht
stuifmeel en nectar heeft gehaald en de winter komt eraan. Zo snel mogelijk
zorgen dat het volk weer actief wordt, lijkt me niet gek. Dan maar wat gezoem
rond mijn hoofd als ik bij de bijen zit.
Als ik de moer zie, kunnen de waakbijen me meteen niets meer
schelen. Ze is supermooi (licht oranje) en heeft een zilver schildje, hihihi.
Een soort toppers-outfit J
Voordat de moer kan worden ingevoerd, moeten eerst weer alle
doppen gebroken worden. Er zitten er toch zeker een stuk of acht in. Twee hiervan
zijn al keurig in de pap liggende larven. René verteld me dat de pap (dat is de
beroemde koninginnegelei) kan opeten. Brrrrr, misschien is het wel eetbaar,
maar het is niet te eten. Superzuur, met een pH van 1,5 of 2.
Zelfs mijn eigen gebakken appeltaart (die ook al wat zuur
was uitgevallen) is niet zo gruwelijk als de gelei.
Als alle doppen gebroken zijn, kan de koningin worden
ingehangen langs een raam met kunstraat. Zo heeft het kooitje wat meer ruimte
en kunnen de bijen meteen gaan bouwen bij de koningin (zou fijn zijn als ze dat
ook weer eens gaan doen). In het plastic kooitje zit een prop met voer. Veel te
veel voor de moer om op te eten, het zit erin zodat de werksters uit het volk
al etend van het suikerdeeg aan de koningin kunnen wennen. Maar dit mag pas na
eerst 24 uur in de kast te hebben gebungeld, zonder dat het lipje voor de
opening met voer eruit is. Zo ruiken ze de koningin al wel, maar kunnen ze er
niet bij.
Met een beetje geluk, heb ik morgen een leggende moer in
mijn kast! Gezien het verloop tot nu toe, juich ik nog niet voor het zover is
en ik nette raat met één eitje per cel zie. Als dat zo is, heeft mijn
kieskeurige volk eindelijk een koningin geaccepteerd.
Dan bak ik om het te vieren een echte lekkere appeltaart.

17 augustus 2011 - Intermezzo 2 - Poedersuikerbijen
Op de bijenles van vandaag hebben we iets heel erg leuks gedaan! We
hebben poedersuikerbijen gemaakt om de varroabesmetting van de verschillende
volken op de Nesseweg te kunnen bepalen. Na de mooie verhalen die ik al over
witte bijen had gehoord, was ik wel
ontzettend nieuwsgierig hoe het er nu in het echt uit zou zien.
Het recept voor poedersuikerbijen:
Men neme een raam bijen (het raam naast het broednest, dat geeft een
representatieve afspiegeling van de besmetting van het hele volk) en dit sla je
af in een emmer. Daaruit neem je koffiemok vol bijen (stel op 1000 bijen) en
die stop je in een speciaal geprepareerd bakje. Het bakje
heeft een gaasdeskel en een dichte deksel.
Door het gaas van de ene deksel doe je een flinke eetlepel
poedersuiker in de beker met de bijen. Dichte deksel eroverheen en dan
schudden! Niet voorzichtig één of twee keer, nee echt wel een minuut lang. (De
bijen vinden dit niet zo heel leuk, ze gaan wel heel hard zoemen, dat is wel
mooi hoor). Door de poedersuiker verliezen varroamijten hun grip op de bijen en
vallen er van af. Als je na het schudden dus het bakje op een wit vel papier
leeg schudt, valt het restant poedersuiker met alle losgelaten mijten uit het
bakje. Je kan nu gaan tellen hoeveel mijten er van de 1000 bijen zijn
afgevallen. Stel dat het er 20 zijn, dan is de besmettingsgraad 2%. Dit
percentage geldt dus alleen voor de mijten die op OP de bijen zitten (90% van
de mijten zit in het broed). Een besmettingsgraad van 2,5% in juli gaat het
volk niet overleven. Elke maand verdubbelt de populatie mijten zich. Dat
betekent 5% besmetting in augustus en 10% in september. Uit onderzoek is
gebleken dat een besmettinggraad van 10% op de bijen in september fataal wordt
voor het volk.

De witte poedersuikerbijen zet je weer terug op de raten, ze poetsen
zich wel weer schoon. Als je even bij de kast blijft wachten, zie je al snel
witte bijen de kast weer uit komen vliegen. Heel erg mooi!

Als het goed is, is de koningin nu geboren en gaat ze van
het weekend op bruidsvlucht. Jammer genoeg heb ik verplichtingen en kan ik niet
voor kast gaan zitten kijken tot ze eruit komt. Dan toch nog maar even spieken
of ze goed is uitgelopen…. Als ik de teeltlat bekijk, moet ik even slikken.
Geen uitgelopen dop, alleen een half afgeknaagde. En tot overmaat van ramp
zitten de andere celdopjes wel vól met eitjes. Minimaal vijf per cel. Dat kan
maar één ding betekenen. Ik heb leggende werksters…… Nog even per mail de
expert consulteren, maar ook hij trekt dezelfde conclusie. Ja zeg, zo komt het
natuurlijk nooit goed met mijn volk, dat zo langzamerhand van een erg grote
aflegger teruggelopen is naar een niet al te groot volkje zonder broed.
Gelukkig heb ik over de mail niet alleen slecht nieuws, maar
ook een truc gekregen om de leggende werksters weer te ont-leggen (hopelijk). Het
enige wat ik nu kan doen om het volk te redden is er om de 5 dagen een
raam met Brias in te hangen, en dat 3 keer. En wel zo snel
mogelijk beginnen!! Dat raam geeft K-feromoon af en hierdoor zal het volk
(als het meezit) weer redcellen gaan
aantrekken op het 3de raam met brias. Heel spannend…..

2 augustus 2011 - Eén is beter dan geen?
Kon mijn nieuwsgierigheid niet langer bedwingen. Hoe zouden
de doppen er nu uit zien? Toch het volk maar weer gestoord en een blik geworpen
op de teeltlat. Huh? Van de zes larven in de pap is er maar één verder
uitgebouwd….. Dus weer geen koninginnen voor de bevruchtingskastjes. Gelukkig
is één exemplaar wel genoeg voor mijn eigen volk….
25 juli 2011 - Larven in de pap
Jaaaaa, het gaat goed! Er liggen 6 larven in de pap! De zes
dopjes waar nog larven in zitten worden druk bevolkt met bijen die de larven
voeren. Eén voor één kruipen ze naar binnen en komen achteruit de koninginnedop
weer uit. Dat ziet er goed uit. Hoera! Komt het toch nog goed met het volk

22 juli 2011 - Blije bijen
Hoera, door die gekke kapotte koningin moet ik –ja heel
jammer J -
nog een keer larven in het volk gaan hangen. Een niet-functionerende koningin daar
heb je niets aan. Ze moet er aan geloven. Dat is wel een rare ervaring, een
koningin doodmaken, moet wel even slikken. Maar ik heb maar bedacht dat je
daarmee wel een heel bijenvolk redt.
Het inmiddels een halve dag hopeloos moerloze volk
reageert deze keer heel anders dan de vorige keer als ik de teeltlat in de kast
hang. Ten eerste zijn ze erg onrustig als ik thuiskom met de larven. Er zitten
superveel bijen buiten de kast en ze maakten het geluid van een stofzuiger. Echt
veel lawaai.
En terwijl ik de larven erin hang, beginnen ze op de lat
te stertselen. Ze zijn blij! Dat is een heel goed teken! Een paar minuten
later is iedereen binnen! Ik denk dat ze nu wel een feestje gaan vieren omdat
het volk gered is. Heel erg vrolijk word ik ervan! Heb nu goede hoop dat ik
deze keer wel koninginnen ga krijgen J
15 juli 2011 - Koningin aan de wandel
Het moet niet gekker worden. Zit ik heerlijk bij de bijen
een glaasje wijn te drinken, hoor ik me toch een lawaai op het terras. “ha”,
dacht ik “weer zo’n gekke dar”. Maar nee hoor, geen dar te bekennen. Toch hoor
ik iets en als ik beter kijk zie ik een koningin lopen! Echt waar, ze wandelt
in d’r eentje, heel hard brommend, over de grond. Hahaha, het volk heb ik dus
niet moerloos gemaakt, dat doen ze nu zelf J.
Dan de volgende vraag….. wat doe je met de koningin? Ze kan
niet vliegen denk ik anders liep ze niet buiten de kast. Ze kan ook geen goede
eitjes leggen, want niet vliegen = niet bevrucht. In het volk is ze dus
eigenlijk nutteloos. Toch maar terugzetten in de kast? Dat lijkt me beter dan
helemaal geen koningin. Woensdag op de les maar eens vragen, wat ik nu verder
moet gaan doen.

12 juli 2011 - Ik waag een gok
Heb het vage vermoeden dat er iets niet klopt. De oude moer
van de Boshoek-bijen waar deze vandaan komen is gemerkt, die had ik wel
opgemerkt. Toch lijken de bijen niet moerloos. Ze blijven erg rustig, zijn
helemaal niet agressief en zijn ook niet aan het brommen. Ga daarom alle doppen
breken en kijken of ze er dan nog redcellen aangelegd worden. Zo ja dan is er
nog een koningin, zo nee, dan heb ik ze hopeloos moerloos gemaakt….. Een beetje
gecontroleerd testen kan nooit kwaad J
8 juli 2011 - Snap er
niks van
Wat is er aan de hand? Kon
het niet laten en heb toch even op de
raten gekeken. Ik snap er niets van, de bijen hebben weer 7 doppen
gemaakt. Open en gesloten doppen. Waarvan weet ik niet, er zouden geen
eitjes
meer moeten zijn. Op de ramen zie ik geen eitjes maar ook geen
uitgebouwde
kunstraat. Zijn ze nu wel of niet moerloos? Ik kom er zelf niet uit.
Zoals altijd kan ik raad vragen via de mail en ik krijg het volgende
antwoord: ‘Kan zijn dat het volk in zwermstemming is (had al twee belegde doppen
toen we aflegger gingen maken). Waarschijnlijk is dan toch de moer
meegekomen.... Als ze in zwermstemming zijn, dan legt de moer bijna niet meer
om af te slanken (anders kan ze niet gaan zwermen, te zwaar). Ze belegt dan nog
wel zwermcellen, maar nagenoeg geen werkstercellen.
Als alle larven uit de teeltlat zijn verwijderd, is dit
waarschijnlijk het geval. Betekend dat er op de Boshoek redcellen zijn
opgetrokken. Je kan dat daar gaan controleren.’
Dat van die zwermstemming snap ik wel en ook dat de moer moet
afslanken om te kunnen vliegen. Alleen geloof ik niet dat de gemerkte! moer van
de Boshoek is meegekomen. Het volk is niet heel groot en ik ben echt een goede
koninginnezoeker (geen grap deze keer). Ik denk dat ik haar had gevonden als ze
er was, zeker wanneer ze ook nog een blauwe stip op haar lijf heeft. Misschien
is er al een dop uitgelopen die is meegekomen bij het maken van de aflegger en
zijn ze met die nieuwe koningin in zwermstemming? Ik weet het niet, als iemand
een beter verhaal heeft, hoor ik het graag….
4-6 juli 2011 - Koninginneteelt voor beginners
Wil graag een nieuwe
F1 koningin in mijn volk. Niet dat er iets mis is met het volk waar de aflegger
vandaan komt. Nee…. Koninginneteelt lijkt me zo ontzettend leuk hihihi.
Genetica van bijen is door de mix van haploide en diploide individuen erg interessant.
Zinnen als “darren hebben geen vader, alleen grootvaders” blijven intrigerend,
zelfs als je weet hoe het zit.
Voor mijn eigen kast
kan ik larven gaan halen van een zuivere koningin. Moet daarvoor eerst een
teeltlat in elkaar timmeren met nicothouders. Dat klinkt niet makkelijk, maar
omdat ik goede instructies heb gekregen, is het zo gebeurd.
Dan komt het
overlarven. Dat is echt heel erg leuk! Superprecies werk, daar hou ik wel van.
Dat lijkt me iets om te gaan oefenen, eerst maar op het gewone broed in mijn
kast. Als de larven in de dopjes zijn geschept, gaan ze in een plastic
zakje met stukje nat keukenpapier. Thuis aangekomen moeten de bruine dopjes met
larven in de gele celdophouders en deze moeten dan op de teeltlat. De lat hang
je dan midden in het broednest en dan maar afwachten.
Na twee dagen doe ik, nadat ik het één en ander heb gevraagd op de
bijenles op de Nesseweg, de eerste controle. Ik zie dopjes met een klein randje
was en met klonten bijen erop. De bijen gaan in en uit de dopjes, zijn ze aan
het voeren? Ik weet het niet. Als ik in de dopjes kijk, zie niet echt iets
liggen.
HELP! Is alles opgegeten?
Meteen een mail naar mijn steun en toeverlaat. Hij verteld me dat de
larven in de witte pap moeten liggen. Als je de bodem van de bruine dopjes kunt
zien (schoon zijn), dan zijn de larven opgegeten. Ja, het is heel jammer, maar
dat is wel het geval. Waarschijnlijk heb ik toch een jonge moer op het volk
zitten. Gek, ik heb toch twee keer een doppenbreek-inspectie gedaan. Aan de
andere kant, ik heb wel eens moerloze bijen gezien en die doen toch echt heel
anders dan dat mijn bijen deden toen ik de teeltlat ingehangen heb. Nou ja, dan
maar het advies opvolgen: Teeltlat verwijderen als alle dopjes leeg zijn en
hang er een kunstraat voor in de plaats. Laat het volk dan een week met rust en
na een week controleren of ze die uitgebouwd hebben. Een moerloos volk bouwt
niet. Nah, dat is jammer, m’n eerste schreden op het koninginneteelt-pad zijn
niet vlekkenloos verlopen….. nog een keer proberen? J
30 juni 2011 - Intermezzo 1 – Etiketten met
Euromasthoning
De bijen zijn zo
lekker bezig dat ik al aan een honingoogst begin te denken J
Nee, ik kom erbij
omdat ik van collega imker (mag ik dat al zo noemen? Ik ben nog maar aspirant,
heb ik pas gehoordJ) 2 emmers honing heb gekocht om te verkopen op mijn volkstuincomplex
in Overschie. Hier hebben 4 volken gestaan, die weggehaald zijn omdat de bijen
vervelend werden door graafwerkzaamheden rondom het complex en vanwege racende
vrachtauto’s met grond. Het idee is wel om volgend seizoen toch weer twee
volken terug te zetten. Om dat idee warm te houden is er ook dit jaar weer
honing verkocht op het complex. Deze keer niet echt van eigen bodem maar ‘if
you can’t make it, fake it’……..
Ik heb het idee om
ieder jaar een ander etiket te tekenen, zodat iedereen de potjes kan gaan
verzamelen. Vorig jaar had ik er al één gemaakt met de skyline van Rotterdam
erin, maar dit jaar moet de skyline uitgebreid. We hebben immers een moskee
erbij gekregen. En al doe ik niet iedereen er een plezier mee (he zus?), Feyenoord
moet er ook bij.
Een paar potjes met
nieuwe etiketten vinden hun weg naar vrienden en bekenden. Al snel hoor ik
terug van een vriendin: ‘ja leuk hoor, die honing van je, maar mn zoontje wil
alleen nog maar brood met Euromast honing’. Een groter compliment kan je denk
ik niet krijgen.
28 juni 2011 - De eerste
dag
Het gaat goed met de bijen! Ze vliegen al keihard en komen met
allerlei kleuren stuifmeel terug. De plek in de tuin is ook ok, ze gaan precies
aan de goede kant omhoog, zoals ik had gepland J Geen gillende
paardenmeisjes aan de andere kant van de heg waar de openbare weg is en geen
bordjes nodig, dat is wel zo prettig.
Kijken naar de bijen is supermooi; ik heb geen meditatie of yoga
meer nodig, Ga gewoon iedere dag bij mn bijen zittenJ Je concentreert je vanzelf op het nu en
vergeet alle andere dingen, er is zo veel te zien….. Gekke grote en veel te
zware darren, die weer naar beneden duikelen zodra ze willen opstijgen en
heeeeel veel werksters die al bijna een file vormen voor de kast, Ook al heb ik
nog maar vijf ramen, het lijkt al superdruk. Met de stopwatch die op mijn
telefoon zit meet ik een minuut af en tel het aantal darren dat de kast uit
kruipt. Makkelijk tellen is het niet, maar ik kom op ongeveer 40 darren (uit
een halfvolle kast.) Best wel veel, 1,5 dar per seconde. De keurige slagorde
waarin de werksters binnen willen komen wordt
dan ook wreed doorsneden door de lompe mannetjes, die overal doorheen
kruipen vergeten af te remmen bij het binnenkomen.
Dit is echt genieten...
27 juni 2011 - Eindelijk mijn eigen bijen!
Joehoe! Het is zover! Het is maandagavond. Na alle theorie-
en praktijk lessen is het grote moment aangebroken, ik krijg eindelijk mijn
eigen bijen. Alles staat al klaar om het volk zich helemaal thuis te laten
voelen.Heb hard geklust aan mijn tweedehands Dadantkast. Nu zit ie weer strak
in de lak en is de binnenkant net zo schoon en glimmend als gepoetste cellen J
De bijen komen van de Boshoek in Schiedam, wat maar een paar
minuten rijden is van mijn eigen huis. Moet eerlijk bekennen dat ik dat wel
prettig vind, rijden met bijen in de auto heb ik nog nooit gedaan. Ik hoop dat
ze tijdens het rijden niet uit de kast komen…… Maar zodra de bijen in mijn
eigen kast zitten, ben ik zo ontzettend blij dat ik het eigenlijk superleuk
vind om ze naar huis te brengen! Als ik ze heb uitgeladen en in mijn tuin heb
neergezet (een hele klus), moet ik nog even geduld oefenen. De kast mag niet
meteen open heb nog net gehoord bij het wegrijden. Na een half uurtje kan de
kast open en meteen vliegen er bijen de kast uit. De vliegende brigade wordt gevolgd
door huis? bijen die op de vliegplank gaan zitten stertselen. Een heel erg mooi
gezicht. Helemaal van Mijn Eigen Bijen.
Meteen komen de eerste praktische vragen waar het groot
bijenhandboek geen antwoord op geeft. Moet er meteen een honingkamer bovenop?
Ze waren wel heel erg hard bezig op de Boshoek. En hoe groot moet de
vliegopening? Moet ie één bij groot omdat er geen waakbijen zijn? Of is het te
warm en moet ie gewoon open? Kies maar
voor een middenweg met een opening van 6 cm, lekker veilig. Bij navraag hoor ik
dat ‘ik de vliegplank toch helemaal open moet zetten. Met dit warme weer geen
kans op roverij. De bijen moeten goed kunnen ventileren. Wel de schuiflade er
weer onder schuiven’, maar dat is logisch. Toch?
